Genel

Şubat 26, 2026

AVRUPA PATENT OFİSİ (“EPO”) NEZDİNDEKİ BAŞVURU SÜREÇLERİNDE HAK KAYBININ ÖNLENMESİNDE ETKİLİ BIR MEKANİZMA: İşlemlerin Devamı (Further Processing)

Simaj Patent | AVRUPA PATENT OFİSİ (“EPO”) NEZDİNDEKİ BAŞVURU SÜREÇLERİNDE HAK KAYBININ ÖNLENMESİNDE ETKİLİ BIR MEKANİZMA: İşlemlerin Devamı (Further Processing)

Yazar : Büşra Kesimal

Patent başvurularında, koruma kapsamının doğru bir şekilde kurgulanması ve sürecin titizlikle yönetilmesi gerekmektedir. Çünkü özellikle başvuru sürecinde, belirli sürelere uyulmaması durumunda başvuru geri çekilmiş sayılabilmekte ve bu durum hak kaybına neden olabilmektedir. EPO, bazı durumlarda bu hak kaybını telafi etmeye imkân tanıyan mekanizmalar sunmaktadır. Bunlardan en yaygın ve pratik olanı işlemlerin devamı (further processing) mekanizmasıdır. Bu yazıda, işlemlerin devamı kavramını ve hangi durumlarda uygulanabildiğini ele alınacaktır.

İşlemlerin devamı, EPO nezdinde belirli bir süre kaçırıldığında, başvurunun kaybedilen hakkını geri kazanmak amacıyla başvurulabilen yasal bir telafi yoludur. Bu mekanizma sayesinde, işlemlerin devamı için gerekli resmi ücretler ödenerek ve varsa kaçırılan işlemler tamamlanarak başvuru süreci devam ettirilebilir. İşlemlerin devamı için gerekli ödemeler ve işlemler, EPO’dan gelen hakların kaybı bildiriminde belirtilen süre içinde yapıldığında, başvuru kaldığı yerden devam eder. Ayrıca, söz konusu mekanizma hak kaybını önlemeyi amaçlamakla birlikte, uygulamada başvuru sahiplerine belirli durumlarda ek zaman kazandıran bir araç olarak da kullanılabilmektedir. Ancak işlemlerin devamı mekanizmasının, herhangi bir süreye tabi olan tüm işlemler bakımından uygulanabilir olmadığı unutulmamalıdır.

EPO uygulamasında, işlemlerin devamı süreye tabi birçok işlem için mümkündür. En sık karşılaşılan durumlar; dosyalama ve araştırma talebi ücretlerinin ödenmemesi, Avrupa araştırma raporuna ilişkin görüş sunulmaması, ülke belirleme ve inceleme talebi ücretlerinin ödenmemesi, inceleme bildirimine süresi içerisinde cevap verilmemesi, Patent İşbirliği Anlaşması (“PCT”) doğrultusunda yapılan başvurularda 31 aylık sürenin kaçırılması olarak sayılabilir.

İşlemlerin devamı talebi, EPO tarafından iletilen hak kaybı bildirimi tarihi itibariyle en geç 2 ay içinde yapılmalıdır. Talepte bulunurken, işlemlerin devamı harç ücretlerinin ödenmesi ve eğer var ise eksik işlemin yerine getirilmesi gerekmektedir. Bu harçlar, başvuruda hangi işlemin kaçırıldığı ve hangi ücretin ödenmediği dikkate alınarak hesaplanmaktadır. Eğer eksiklik, bir ücretin ödenmemesinden kaynaklanıyorsa, işlemlerin devamı ücreti, ilgili ücretin %50 oranında artırılmış hali olarak uygulanacaktır. Buna karşılık, eksikliğin bir ücretin ödemesinden kaynaklanmaması, bir diğer deyiş ile usuli bir işlemin atlanmış olması halinde, EPO tarafından belirlenen işlemlerin devamına ilişkin sabit ücretin ödenmesi gerekmektedir. Ancak atlanan işlem sayısına bağlı olarak, ödenmesi gereken işlemlerin devamı ücreti sayısının da artabileceği unutulmamalıdır.Örneğin, bir PCT başvurusunda 31 aylık sürenin kaçırılması durumunda (eğer rüçhan varsa; rüçhan tarihinden itibaren) ödenmesi gereken ücretler şu şekildedir

%50 oranında artırılmış dosyalama ücreti
%50 oranında artırılmış araştırma ücreti
%50 oranında artırılmış ülke belirleme ücreti
%50 oranında artırılmış inceleme talebi ücreti
Atlanan inceleme talebi işlemi için sabit bir işlemlerin devamı ücreti
Eğer varsa, %50 oranında artırılmış toplam ek sayfa ücreti

Bu ücretler, işlemlerin başlatılması veya devam ettirilmesi için gerekli olan zorunlu harçlar olup, süresi içinde ödenmeleri ve atlanan işlemin yerine getirilmesi suretiyle, başvurunun geçerliliği korunarak sürecin devam etmesi sağlanmaktadır.

Uygulamada işlemlerin devamı ile hakların yeniden tesisi sıklıkla birbirine karıştırılmaktadır. Oysa bu iki mekanizma, Avrupa Patent Sözleşmesi (“EPC”) kapsamında ayrı ayrı düzenlenmiş olup, uygulanma koşulları bakımından birbirinden açıkça ayrılmaktadır. İşlemlerin devamı, kusur ve özen ispatı gerektirmezken, hakların yeniden tesisi başvuru sahibinin tüm özeni göstermesine rağmen sürenin kaçırıldığının ispat edilmesini zorunlu kılmaktadır. Bu ayrımın doğru şekilde ortaya konulması, hangi hukuki yolun somut olayda uygulanabileceğinin belirlenmesi bakımından önem taşımaktadır. Bu çerçevede, EPO nezdinde işlemlerin devamı mekanizması, başvurular için kritik bir güvenlik önlemi niteliğindedir. Dolayısıyla, sürelerin kaçırılması her zaman başvuru haklarının tamamen kaybedildiği anlamına gelmemekle birlikte bu mekanizmanın, dikkatli ve usulüne uygun şekilde kullanılması gerekmektedir.